اصفهان با برخورداری از ظرفیتهای گسترده تاریخی، فرهنگی و گردشگری، بیش از هر زمان دیگری به الگویی یکپارچه برای مدیریت مقصد نیاز دارد؛ الگویی که بتواند از پراکندگی تصمیمها، موازیکاری و اتلاف منابع جلوگیری کرده و مسیر توسعه پایدار گردشگری را هموار کند.
به گزارش پایگاه خبری حکمرانی هوشمند، داوود آبیان، معاون گردشگری ادارهکل میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی استان اصفهان، در یادداشتی با تأکید بر ضرورت استقرار حکمرانی هوشمند در مدیریت گردشگری، تشکیل سازمان مدیریت مقصد را یکی از الزامات راهبردی برای آینده این صنعت در استان دانست.
وی با اشاره به پیچیدگی روزافزون مدیریت گردشگری در اصفهان، تأکید کرد که «گردشگری در اصفهان دیگر با شیوههای سنتی، مقطعی و صرفاً اجرایی قابل مدیریت نیست.» به گفته آبیان، تنوع بازیگران، تعدد مسئولیتها، فشار بر زیرساختها، ملاحظات محیطزیستی و ضرورت حفظ کیفیت زندگی شهروندان، بازنگری در شیوه مدیریت گردشگری را به یک ضرورت تبدیل کرده است.
آبیان در ادامه با بیان اینکه مقصد گردشگری تنها مجموعهای از جاذبهها و خدمات نیست، تصریح کرد: «مقصد، یک زیستبوم زنده و پیچیده است» که در آن منافع دولت، مدیریت شهری، بخش خصوصی، جامعه محلی، سرمایهگذاران، هنرمندان، فعالان صنایعدستی و گردشگران به یکدیگر گره خورده است. وی هشدار داد که نبود سازوکار مناسب برای هماهنگی میان این بازیگران، زمینهساز موازیکاری، اتلاف منابع، نارضایتی ذینفعان و کاهش مزیت رقابتی اصفهان خواهد شد.
وی تشکیل سازمان مدیریت مقصد را ضرورتی فراتر از ایجاد یک ساختار اداری دانست و اظهار کرد: «سازمان مدیریت مقصد باید بهمثابه یک مرجع هماهنگکننده، تسهیلگر و سیاستیار عمل کند.» به اعتقاد وی، چنین نهادی میتواند با ایجاد انسجام میان دستگاههای اجرایی، مدیریت شهری، بخش خصوصی و جامعه محلی، زمینه حرکت از مدیریت پراکنده به سمت حکمرانی هوشمند و یکپارچه را فراهم کند.
معاون گردشگری استان اصفهان با اشاره به تجربه کشورهای مختلف در مدیریت گردشگری گفت: بررسی نمونههای موفق جهانی نشان میدهد که موفقیت مقاصد گردشگری بیش از آنکه حاصل تبلیغات گسترده باشد، نتیجه استقرار نظام کارآمد حکمرانی مقصد است. وی با اشاره به تجربه بارسلون، کپنهاگ، دبی و برخی کشورهای اروپایی، مهمترین عوامل موفقیت این مقاصد را مشارکت بخش عمومی و خصوصی، تصمیمگیری مبتنی بر داده، ارزیابی مستمر عملکرد و بهرهگیری از ابزارهای هوشمند عنوان کرد.
با این حال، آبیان تأکید کرد که الگوی مدیریت مقصد در اصفهان نباید نسخهبرداری صرف از نمونههای خارجی باشد و تصریح کرد: «اصفهان نه بارسلون است، نه کپنهاگ و نه دبی.» به گفته وی، مسیر توسعه گردشگری استان باید بر پایه بومیسازی تجربههای جهانی و متناسب با ویژگیهای تاریخی، فرهنگی، اجتماعی و فضایی اصفهان طراحی شود.
وی ظرفیتهای متنوع استان از جمله میراث تاریخی، صنایعدستی، رویدادهای فرهنگی، زایندهرود، روستاهای گردشگرپذیر و توانمندی شهرستانهای مختلف را از مهمترین مزیتهایی دانست که میتواند در قالب یک نظام مدیریت یکپارچه، زنجیره گردشگری استان را تکمیل کند.
آبیان در تشریح الزامات شکلگیری سازمان مدیریت مقصد، بر فاصله گرفتن از مدیریت بخشی و حرکت به سمت تصمیمسازی مشترک تأکید کرد و تشکیل شورای راهبری با حضور دستگاههای مسئول، بخش خصوصی، دانشگاهها و جامعه محلی را از مهمترین پیشنیازهای این تحول دانست. وی همچنین بر ضرورت شفافسازی مسئولیت دستگاهها و استفاده از دادهها، سامانههای هوشمند و ابزارهای پایش برای مدیریت ظرفیتپذیری، توزیع گردشگران، ارزیابی زیرساختها و سنجش رضایت ذینفعان تأکید کرد.
وی نقش جامعه محلی را یکی از ارکان اصلی توسعه پایدار گردشگری برشمرد و اظهار کرد: «هیچ مقصدی بدون رضایت و مشارکت ساکنان خود، پایدار نخواهد ماند.» به اعتقاد آبیان، شهروندان باید از جایگاه مخاطب صرف برنامههای گردشگری خارج شده و به شریک واقعی در فرآیند توسعه این صنعت تبدیل شوند؛ موضوعی که بهویژه در بافتهای تاریخی، روستاهای گردشگرپذیر و مناطق پرتردد استان اهمیت بیشتری پیدا میکند.
معاون گردشگری ادارهکل میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی استان اصفهان همچنین بر لزوم نگاه فراتر از شهر اصفهان تأکید کرد و گفت توسعه گردشگری استان در گرو ایجاد شبکهای متوازن از مقاصد تاریخی، طبیعی، روستایی، مذهبی، هنری و خلاق است؛ شبکهای که بتواند با توزیع متعادل سفر، از تمرکز بیش از اندازه گردشگران در برخی نقاط جلوگیری کند.
وی با اشاره به مفهوم حکمرانی هوشمند در مدیریت مقصد افزود: «گذار به حکمرانی هوشمند مقصد، تنها یک تغییر سازمانی نیست؛ بلکه تغییری در شیوه نگاه ما به گردشگری است.» به گفته وی، در این رویکرد، توسعه گردشگری زمانی موفق خواهد بود که ارتقای تجربه گردشگران، افزایش رضایت جامعه میزبان، حفاظت از میراث فرهنگی، تسهیل سرمایهگذاری مسئولانه و هماهنگی میان نهادهای تصمیمگیر به صورت همزمان دنبال شود.
آبیان در پایان با تأکید بر ضرورت عبور از مدیریت پراکنده، اظهار کرد: اگر اصفهان بخواهد جایگاه خود را در سطح ملی و بینالمللی حفظ و تقویت کند، ناگزیر است به سمت حکمرانی هوشمند، مشارکتی و دادهمحور حرکت کند. وی معتقد است سازمان مدیریت مقصد، در صورت طراحی صحیح و بومیسازی، میتواند آغازگر تحولی باشد که علاوه بر توسعه گردشگری، به ارتقای کیفیت زندگی، تقویت هویت شهری و تحقق آیندهای پایدار برای اصفهان منجر شود.
انتهای پیام
