رئیس اندیشکده حکمرانی هوشمند با هشدار نسبت به تداوم روند خرد شدن اراضی و گسترش تغییر کاربری زمینهای کشاورزی، این مسئله را یکی از مهمترین تهدیدها برای آینده بخش کشاورزی کشور دانست.
سیدطه حسین مدنی در گفت و گو با پایگاه خبری حکمرانی هوشمند اظهار کرد: امنیت غذایی تنها با افزایش میزان تولید محصولات کشاورزی محقق نمیشود، بلکه حفاظت از اراضی حاصلخیز و جلوگیری از کاهش ظرفیت تولید نیز از ارکان اصلی دستیابی به این هدف به شمار میرود. بنابراین هر تصمیم یا سیاستی که موجب کوچکتر شدن قطعات کشاورزی یا خروج زمینهای زراعی از چرخه تولید شود، در بلندمدت آثار نامطلوبی بر تولید داخلی و تأمین غذای کشور خواهد گذاشت.
وی با اشاره به روند فزاینده خرد شدن اراضی کشاورزی افزود: این موضوع دیگر صرفاً یک مسئله مربوط به مالکیت یا اقتصاد نیست، بلکه به یک چالش ملی تبدیل شده است؛ زیرا کوچک شدن مزارع، بهرهگیری از فناوریهای نوین، توسعه مکانیزاسیون و مدیریت اقتصادی واحدهای تولیدی را دشوارتر کرده و در نهایت به کاهش بهرهوری در بخش کشاورزی منجر میشود.
رئیس اندیشکده حکمرانی هوشمند با تأکید بر ضرورت تجمیع و یکپارچهسازی اراضی کشاورزی گفت: تجربه کشورهای مختلف نشان داده است که بدون اصلاح ساختار اراضی، دستیابی به بهرهوری بالاتر امکانپذیر نیست.
وی ادامه داد: پراکندگی و کوچک بودن قطعات کشاورزی، علاوه بر افزایش هزینههای تولید، استفاده از ماشینآلات و فناوریهای جدید را نیز محدود میکند و در نتیجه، قدرت رقابت بخش کشاورزی را کاهش میدهد.
مدنی در ادامه با اشاره به موضوع صدور اسناد برای قطعات کوچک کشاورزی تصریح کرد: هرچند تثبیت مالکیت اقدامی ضروری و قابل دفاع است، اما اجرای سیاستها نباید به گونهای باشد که انگیزه تقسیم بیشتر زمینهای کشاورزی را ایجاد کند.
وی خاطرنشان کرد: فراهم شدن امکان صدور سند برای قطعات بسیار کوچک میتواند برخی افراد را به خرد کردن اراضی بزرگ با هدف تغییر کاربری یا کسب منافع اقتصادی بیشتر ترغیب کند.
وی همچنین با اشاره به نتایج برخی بررسیها اظهار کرد: بخش قابل توجهی از تغییر کاربریهای صورت گرفته در سالهای گذشته مربوط به اراضی کوچکمقیاس بوده است. از این رو لازم است سیاستگذاریها به شکلی انجام شود که ضمن صیانت از حقوق مالکان، زمینه سوءاستفاده و تشدید روند خرد شدن اراضی نیز از بین برود.
رئیس اندیشکده حکمرانی هوشمند درباره پیامدهای تغییر کاربری اراضی کشاورزی گفت: از دست رفتن زمینهای حاصلخیز تنها به کاهش تولید محصولات کشاورزی ختم نمیشود، بلکه وابستگی کشور به واردات کالاهای اساسی را افزایش میدهد و در شرایط بحرانی میتواند امنیت غذایی را با مخاطرات جدی مواجه کند.
وی افزود: زمینهای کشاورزی سرمایهای متعلق به نسلهای آینده هستند و نباید نگاههای کوتاهمدت اقتصادی، حفظ این سرمایه ملی را تحتالشعاع قرار دهد.
مدنی همچنین بر لزوم هماهنگی دستگاههای مختلف در مدیریت اراضی کشاورزی تأکید کرد و گفت: مدیریت زمین نیازمند رویکردی یکپارچه است و همه نهادهای مسئول باید از اجرای سیاستهایی که موجب کاهش اراضی قابل کشت میشود، جلوگیری کنند. توسعه پایدار کشاورزی بدون حفاظت از منابع پایه، بهویژه خاک و زمین، امکان تحقق نخواهد داشت.
وی با اشاره به تصویب سند ملی دانشبنیان امنیت غذایی اظهار کرد: این سند ظرفیت مناسبی برای ارتقای جایگاه امنیت غذایی در نظام تصمیمگیری کشور ایجاد کرده است، اما دستیابی به اهداف پیشبینی شده در آن، نیازمند اجرای دقیق برنامهها، ثبات در سیاستگذاری و پرهیز از تصمیمات مقطعی است. به گفته وی، فرهنگسازی و ارتقای دانش مدیران نیز از الزامات تحقق این اهداف محسوب میشود.
رئیس اندیشکده حکمرانی هوشمند تأکید کرد: ادامه روند خرد شدن اراضی، تغییر کاربری زمینهای کشاورزی و کاهش سطح اراضی قابل کشت، در سالهای آینده چالشهای جدیتری را برای تولید محصولات کشاورزی ایجاد خواهد کرد.
وی خاطرنشان کرد: صیانت از اراضی کشاورزی، حرکت به سمت تجمیع و یکپارچهسازی زمینها و افزایش بهرهوری باید به صورت همزمان در دستور کار قرار گیرد، زیرا تأمین امنیت غذایی کشور در گرو حفاظت از این سرمایه ارزشمند و مدیریت صحیح آن است.
انتهای پیام
