به گزارش پایگاه خبری حکمرانی هوشمند، هیئت عالی دادسرای انتظامی قضات به ریاست حجت‌الاسلام والمسلمین عبداللهی، دادستان انتظامی قضات، با حضور محمد کاظمی‌فرد، رئیس مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه، از اتاق پایش این مرکز بازدید کرد و در جریان آخرین اقدامات دستگاه قضا در حوزه تحول دیجیتال، تحلیل داده‌ها و خدمات هوشمند قرار گرفت.
عبور از خدمات الکترونیکی به دادرسی هوشمند
محمد کاظمی‌فرد در این بازدید با اشاره به تغییر جایگاه فناوری اطلاعات در دستگاه قضا گفت: «فناوری اطلاعات در قوه قضاییه دیگر صرفاً یک ابزار پشتیبان نیست، بلکه به پیشران تحول و موتور محرک تغییر در فرایندهای قضایی تبدیل شده» است.
وی با تشریح مراحل تحول خدمات قضایی افزود: قوه قضاییه پس از راه‌اندازی دفاتر خدمات الکترونیک قضایی و فراهم کردن امکان خودکاربری برای وکلا، کارشناسان و نمایندگان حقوقی دستگاه‌ها، اکنون با شکل‌گیری زیست‌بوم خدمات هوشمند قضایی وارد مرحله تازه‌ای از ارائه خدمات شده است.
رئیس مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه، سامانه مدیریتی پایش را یکی از ابزارهای مهم این تحول دانست و گفت: این سامانه امکان رصد برخط شاخص‌های عملکردی مراجع قضایی، تعداد پرونده‌های ورودی و خروجی و انواع دعاوی را به تفکیک استان، مرجع قضایی و شعبه فراهم می‌کند.
وی افزود: تحلیل داده‌های قضایی به مدیران امکان می‌دهد تغییرات روند پرونده‌ها را بررسی کنند، آثار تصمیمات گذشته را بسنجند و برای شناسایی تفاوت‌های منطقه‌ای و بهبود سیاست‌گذاری، از اطلاعات دقیق‌تری بهره بگیرند.
هوش مصنوعی برای تسهیل خدمات قضایی
کاظمی‌فرد با اشاره به همکاری قوه قضاییه با شرکت‌های دانش‌بنیان گفت: این همکاری‌ها بر اساس ضوابط و الزامات مشخص انجام می‌شود و مرکز آمار و فناوری اطلاعات در این زیست‌بوم، نقش تسهیل‌گر و تنظیم‌گر را بر عهده دارد.
وی تصریح کرد: داده‌های قضایی پیش از ارائه به سکوها گمنام‌سازی می‌شوند تا حریم خصوصی اشخاص حفظ شود.
رئیس مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه ادامه داد: «امروز عموم مردم برای تهیه متون قضایی، تنظیم و ارسال اظهارنامه و لایحه نیازی به مراجعه حضوری به دفاتر خدمات الکترونیک قضایی ندارند» و می‌توانند با استفاده از هوش مصنوعی تخصصی آموزش‌دیده بر داده‌های قضایی، این خدمات را با سرعت، دقت و هزینه اندک دریافت کنند.
وی همچنین از به‌کارگیری راهنمای هوشمند قضایی برای هدایت افراد به صلح و سازش پیش از تشکیل پرونده خبر داد و گفت: این رویکرد می‌تواند به حل‌وفصل برخی مسائل از مسیرهای غیرقضایی، کاهش پرونده‌های قابل حل خارج از دادگاه و کم شدن مراجعات غیرضروری کمک کند.
ظرفیت داده‌محور برای تقویت نظارت قضایی
کاظمی‌فرد با اعلام آمادگی مرکز آمار و فناوری اطلاعات برای همکاری با دادستانی انتظامی قضات گفت: این مرکز آمادگی دارد در چارچوب ضوابط، سطوح دسترسی تعریف‌شده و ملاحظات محرمانگی، خدمات خود را در اختیار این نهاد نظارتی قرار دهد.
این ظرفیت می‌تواند در چارچوب حکمرانی هوشمند، زمینه استفاده بیشتر از داده‌های معتبر در فرایندهای نظارتی را فراهم کند. دسترسی ضابطه‌مند به اطلاعات عملکردی، در کنار رعایت محرمانگی و حریم خصوصی، از الزامات بهره‌گیری مؤثر از فناوری در مدیریت دستگاه‌های عمومی است.
تأکید دادستان انتظامی قضات بر دستاوردهای فناورانه
حجت‌الاسلام والمسلمین عبداللهی، دادستان انتظامی قضات نیز در حاشیه این بازدید با اشاره به پیشرفت‌های فناوری اطلاعات در دستگاه قضا گفت: در کشورهای مختلفی که مسئولان قوه قضاییه به آن‌ها سفر کرده‌اند، مجموعه‌هایی که با دستاوردهای این دستگاه آشنا شده‌اند، خواستار دسترسی به ابزارهای مبتنی بر فناوری اطلاعات قوه قضاییه بوده‌اند.
وی با اشاره به تلاش‌های صورت‌گرفته برای توسعه فناوری در دستگاه قضا افزود: انتظار می‌رود هوشمندسازی به بهبود اجرای عدالت، تقویت آرامش و امنیت روانی جامعه و افزایش رضایتمندی مردم منجر شود.
بازدید هیئت عالی دادسرای انتظامی قضات از اتاق پایش مرکز آمار و فناوری اطلاعات، بیانگر اهمیت پیوند میان فناوری، تحلیل داده و نظارت در ساختار قضایی است. توسعه این ظرفیت‌ها، در کنار صیانت از اطلاعات محرمانه و رعایت حقوق شهروندان، می‌تواند به تصمیم‌گیری دقیق‌تر، ارائه خدمات آسان‌تر و تقویت زیرساخت‌های حکمرانی هوشمند در دستگاه قضا کمک کند.
انتهای پیام