امیرحسین سلطانی، با اشاره به تحولات تاریخی جوامع بشری، بیان داشت که داستان تطور جوامع همواره با تغییر در مفاهیم «مرز» و «حفاظت» همراه بوده است.
به گزارش پایگاه خبری حکمرانی هوشمند، وی رویای شکلگیری «دهکده جهانی» در اواخر قرن گذشته را که در آن «مرزهای جغرافیایی رنگ میبازند»، آرمانشهری دانست که با بروز بحرانهای عمیق جهانی و صفآراییهای نوین قدرت، فرو ریخت و «ناکارآمدی ساختارهای فراملی در تامین امنیت و آرامش انسانها به اثبات رسید.» این بیداری تاریخی، جوامع را به سمت «رستاخیز امر ملی» و پناه بردن به «دولت-ملت» رهنمون ساخت.
سلطانی تأکید کرد که این بازگشت به هویت ملی در جهانی رخ میدهد که «تار و پود آن با جریان نامرئی دادهها بافته شده است.» در چنین جهانی، برای تضمین «بقا و استقلال»، باید پذیرفت که مفهوم حاکمیت «از مرزهای خاکی فراتر رفته و به ساحت ادراک و ذهن شهروندان کشیده شده است.»
انطباق این مفاهیم با ساختار ارتباطی جامعه ایران، تصویری تأملبرانگیز ارائه میدهد. آمارهای پژوهشی نشانگر ضریب نفوذ بالای شبکههای ارتباطی جهانی و حضور دهها میلیونی ایرانیان در سکوهای اجتماعی است؛ جامعهای که «روزانه ساعات متمادی را در این فضا سپری میکند.» اما مسئله اساسی، «کیفیت و ترکیب این رژیم مصرف رسانهای» است. سلطانی هشدار داد که «غلبه مطلق و سنگین محتوای سرگرمیمحور، روزمره و سطحی بر محتوای علمی، تحلیلی و آگاهیبخش»، نشاندهنده یک «عدم تقارن خطرناک» است. او تشریح کرد که وقتی «خوراک فکری یک جامعه عمدتاً از مفاهیم تقلیلیافته و سرگرمکننده تامین شود، ساختار دفاعِ روانی و قدرت تحلیل انتقادی آن جامعه به شدت تضعیف میگردد.» در چنین شرایطی، «با بروز کوچکترین بحرانها یا التهابات، افکار عمومی در برابر طوفان روایتهای بیگانگان و بمبارانهای اطلاعاتی متخاصم، آسیبپذیر و تسلیمپذیر میشود و یکپارچگی جامعه به سادگی درهم میشکند.»
رهایی از این شکنندگی و مصونسازی پیکره ملی، نیازمند گذار از نگاههای سنتی و انفعالی است. سلطانی راهکار مواجهه با این جهان پیچیده را نه در انزواطلبی، بلکه در استقرار الگوی جامع «حکمرانی هوشمند و پیوسته» دانست. این حکمرانی نوین به معنای «حضور فعالانه، آگاهانه و مقتدرانه در فضای مجازی» است. در این مسیر، نهادهای سیاستگذار و ساختارهای رسانهای بومی باید به جای واکنش منفعلانه، «خود به کنشگرانی پیشگام و روایتساز بدل شوند.» وی تولید «محتوای غنی، جذاب و مستند که پیش از شکلگیری گردابهای شایعه، اذهان را سیراب کند»، یک «ضرورت قطعی» خواند و تأکید کرد که «در نبردهای شناختی امروز، شلیک هر پیامِ دقیق و هنرمندانه، تاثیری همتراز با سلاحهای بازدارنده دارد.»
انتهای پیام