حجت اله لطیف منش استادیار گروه زراعت دانشگاه یاسوج، زهرا کاظمی دانشجوی گروه زراعت و تکنولوژی – فیزیولوژی گیاهان زراعی، دانشکده کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس و حمید اله دادی دانشجوی گروه زراعت و تکنولوژی – فیزیولوژی گیاهان زراعی، دانشکده کشاورزی دانشگاه یاسوج، در مقاله چارچوبی برای حکمرانی داده محور در کشاورزی و محیط زیست با بهره گیری از هوش مصنوعی ملاحظات اخلاقی و زیست محیطی عنوان کردند که استفاده از فناوریهایی چون کشاورزی دقیق، کلانداده، حسگرهای زیستی و یادگیری ماشین ظرفیتهای چشمگیری برای بهینهسازی بهرهبرداری از منابع طبیعی دارند؛ با این حال بدون حکمرانی اخلاقمحور، ممکن است به تشدید نابرابریهای اجتماعی، وابستگی فناورانه و آسیبهای زیستمحیطی منجر شوند.
به گزارش پایگاه خبری حکمرانی هوشمند، در چکیده این مقاله آمده است:
با گسترش کاربرد هوش مصنوعی در حوزه کشاورزی و مدیریت منابع طبیعی نیاز فزایندهای به تدوین چارچوبهای حکمرانی مبتنی بر داده شکل گرفته است. در این راستا پژوهش حاضر با بهرهگیری از مرور نظاممند متون علمی چارچوبی پیشنهادی برای حکمرانی دادهمحور در کشاورزی و محیطزیست ارائه میدهد که ملاحظات اخلاقی مانند عدالت الگوریتمی، حریم خصوصی و پاسخگویی و زیستمحیطی (همچون پایداری، منابع مصرف انرژی و ردپای کربنی) فناوریهای هوش مصنوعی را در نظر میگیرد. یافتهها نشان میدهد استفاده از فناوریهایی چون کشاورزی دقیق، کلانداده، حسگرهای زیستی و یادگیری ماشین ظرفیتهای چشمگیری برای بهینهسازی بهرهبرداری از منابع طبیعی دارند؛ با این حال بدون حکمرانی اخلاقمحور، ممکن است به تشدید نابرابریهای اجتماعی، وابستگی فناورانه و آسیبهای زیستمحیطی منجر شوند. چارچوب پیشنهادی متشکل از پنج بعد اصلی است: شفافیت الگوریتمی، عدالت بیننسلی، حفاظت داده، شمول اجتماعی و ارزیابی چرخه عمر زیستمحیطی فناوریهای هوش مصنوعی. این چارچوب با بهرهگیری از تحلیل سیاستهای جاری در اسناد جهانی و مطالعات موردی از کشورهایی چون هند، هلند و چین، قابلیت انطباق بومی نیز دارد. در نهایت پژوهش حاضر بر اهمیت تدوین مقررات فراگیر و مشارکتی، توانمندسازی ذینفعان محلی و توسعه مدلهای مسئولانه هوش مصنوعی تأکید دارد و ابزارهای پیادهسازی چون ارزیابی تأثیر اخلاقی، استانداردهای شفافسازی داده و مشارکت چندجانبه را معرفی میکند.
این مقاله سال ۱۴۰۵ در اولین کنگره ملی هوش مصنوعی در کشاورزی، منابع طبیعی و محیط زیست منتشر شده است.
انتهای پیام
