رئیس اندیشکده حکمرانی هوشمند، با تاکید بر ضرورت بازآرایی نظام تصمیمسازی تجاری کشور، «اطلس تجارت ایران» را راهکاری پایهای برای اصلاح وضعیت تجارت خارجی معرفی کرد.
سید طهحسین مدنی «اطلس تجارت ایران» را یکی از پایهایترین، قابلفهمترین و سریعالوصولترین راهکارها برای اصلاح وضعیت تجارت خارجی دانست و گفت: اطلس تجاری نوعی سادهسازی هوشمند اطلاعات است که به تجار، سیاستگذاران و نهادهای پژوهشی امکان میدهد بر مبنای دادههای واقعی و تجربههای عملی، به دانش کاربردی و در نهایت به خرد تصمیمسازانه دست یابند.
مدنی خاطرنشان کرد: در واقع، اطلس تجارت تنها یک پایگاه داده نیست؛ بلکه زیرساختی تحلیلی برای اتصال دادهها، تجربهها و تصمیمها در چارچوب حکمرانی هوشمند است.
چرا ایران از مزیت ترانزیتی خود بهره نمیبرد؟
مدنی در ادامه به اثر فقدان اطلس تجارت در ترانزیت کشور اشاره و با انتقاد از ضعف دادههای شفاف در نهادهای لجستیکی تصریح کرد: متاسفانه به دلیل نبود دادههای شفاف و قابل پردازش، امکان طراحی و پیادهسازی راهبردهای اساسی از نهادهای مسئول سلب شده است.
رئیس اندیشکده حکمرانی هوشمند افزود: نتیجه این وضعیت آن بوده که ایران با وجود قرار گرفتن در شاهراههای حیاتی شرق–غرب و شمال–جنوب، نتوانسته از ظرفیت ترانزیتی خود بهرهبرداری کامل کند.
مدنی خاطرنشان کرد: بخش عمده چالشهای لجستیکی و ترانزیتی را میتوان در قالب اطلس تجارت ایران شناسایی، تجمیع و تحلیل کرد؛ مشروط بر آنکه این اطلس مبنای سیاستگذاری میاندستگاهی قرار گیرد.
نقش اطلس تجارت در مدیریت ریسک و توسعه بیمه
وی در ادامه با بیان اینکه یکی دیگر از کارکردهای کلیدی اطلس تجارت، مدیریت ریسک حملونقل است، افزود: اطلس تجارت ایران میتواند شناخت دقیقی از ریسک شیوههای مختلف حملونقل و مسیرهای گوناگون ارائه دهد. براساس این تحلیل دادهمحور، شرکتهای بیمه قادر خواهند بود کمریسکترین مسیرها را پیشنهاد دهند و با تخفیفهای هدفمند، حاشیه سود فعالان اقتصادی را افزایش دهند.
رئیس اندیشکده حکمرانی هوشمند اظهار کرد: اطلس تجارت ایران ظرفیتی فراگیر دارد و میتواند تمام مولفههای اثرگذار و اثرپذیر از تجارت، از لجستیک و بیمه گرفته تا اعتبار، مالیه و تامین مالی را به یکدیگر متصل کرده و به یک تصویر جامع تصمیمساز برسد.
گمرک و لجستیک؛ حلقه مفقوده تحول دیجیتال
مدنی در ادامه گمرک را هم یکی از گلوگاههای اصلی لجستیک کشور دانست و تاکید کرد: گمرک ایران نهتنها در حوزه هوشمندسازی، بلکه حتی در استقرار کامل دولت الکترونیک نیز فاصله زیادی با کشورهای دیگر دارد.
رئیس اندیشکده حکمرانی هوشمند با اشاره به تداوم استفاده از اسناد فیزیکی افزود: سامانههای موجود عملاً به بستری برای بارگذاری تصویر اسناد کاغذی محدود شدهاند. همچنین برخی دستگاهها یا به سامانه گمرک متصل نیستند یا در صورت اتصال، با اختلال مواجهاند.
وی ادامه داد: از دیگر چالشها میتوان به کمبود تجهیزاتی مانند دستگاههای X-Ray، ضعف سامانه جامع انبارها، نبود اطلاعات دقیق از موجودی انبارها و عملکرد پرخطای دوربینهای پلاکخوان اشاره کرد؛ مسائلی که نظارت بر جریان کالا را با مشکل روبهرو کرده است.
مدنی راهکار اصلاح را کاهش وابستگی به عامل انسانی و حرکت به سمت دادهمحوری دانست و تاکید کرد: اتکای صرف به انسان، سه اصل سرعت، دقت و استمرار را تضعیف میکند. این مسیر باید با استقرار حکمرانی الکترونیک، تولید دادههای قابلخوانش برای ماشین، بهینهسازی فرآیندها بر پایه تحلیل داده و در نهایت بهکارگیری هوش مصنوعی اصلاح شود.
رئیس اندیشکده حکمرانی هوشمتد در پایان بر ضرورت حرکت تجارت خارجی در مسیر حکمرانی هوشمند با اطلس تجارت ایران تأکید کرد و گفت: این مسیر، اطلس تجارت ایران را به عنوان ستون فقرات دادهای خود تعریف میکند و با اتصال نهادها، کاهش خطاهای انسانی و بهرهگیری از فناوریهای نوین، مزیت ژئوپلیتیک ایران را به مزیت اقتصادی پایدار تبدیل میکند.
انتهای پیام
