شرکت آنتروپیک اعلام کرده است آزمایشگاه زیست‌شناسی جدید این شرکت در منطقه خلیج سن‌فرانسیسکو، در نخستین ماه‌های فعالیت خود به یک سیستم آنزیمی ناشناخته دست یافته است؛ سیستمی که به گفته پژوهشگران، برخی ویژگی‌های آن با فناوری کریسپر شباهت دارد و بخش قابل توجهی از روند شناسایی آن با استفاده از مدل هوش مصنوعی کلود انجام شده است.
به گزارش پایگاه خبری حکمرانی هوشمند، شرکت آنتروپیک هفته گذشته از راه‌اندازی یک آزمایشگاه زیست‌شناسی مرطوب در منطقه خلیج سن‌فرانسیسکو خبر داده بود؛ آزمایشگاهی که در آن مدل‌های هوش مصنوعی این شرکت در کنار پژوهشگران انسانی برای انجام تحقیقات زیستی مورد استفاده قرار می‌گیرند.
این شرکت اکنون اعلام کرده است که در همین مدت کوتاه، یک سیستم آنزیمی ناشناخته را شناسایی کرده که در DNA باکتریوفاژها وجود دارد. باکتریوفاژها نوعی ویروس هستند که باکتری‌ها را آلوده می‌کنند و برای تکثیر درون آنها قرار می‌گیرند.
پژوهشگران آنتروپیک معتقدند سیستم شناسایی‌شده در برخی عملکردها شباهت‌هایی با کریسپر دارد. کریسپر یک سامانه دفاعی طبیعی در باکتری‌هاست که برای مقابله با ویروس‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرد و بعدها به یکی از مهم‌ترین ابزارهای مورد استفاده پژوهشگران برای ویرایش ژن تبدیل شد.
بر اساس توضیحات ارائه‌شده، سیستم جدید می‌تواند عملکردهایی از جمله برش، کپی و اتصال DNA را انجام دهد؛ ویژگی‌هایی که باعث شده است پژوهشگران توجه ویژه‌ای به این کشف داشته باشند.
با این حال، میزان اهمیت و تازگی این یافته همچنان باید توسط جامعه علمی گسترده‌تر بررسی شود. داریو آمودی، مدیرعامل آنتروپیک، نیز اذعان کرده است که این کشف کاملاً بدون سابقه نبوده و پژوهشگران دانشگاه استنفورد پیش از این سامانه‌ای را شناسایی کرده بودند که از برخی جهات شباهت‌هایی با سیستم کشف‌شده توسط کلود دارد.
آمودی در توضیح نقش هوش مصنوعی در این فرایند اعلام کرده است که کشف جدید «عمدتاً – نه کاملاً – توسط کلود پیدا شده است.»
نکته قابل توجه در این پروژه، سرعت انجام فرایند جست‌وجو و شناسایی است. آزمایشگاه زیست‌شناسی آنتروپیک در بهار امسال فعالیت خود را آغاز کرده و گروه پژوهشی این شرکت اعلام کرده است که تلاش هماهنگ کلود برای رسیدن به این یافته تنها حدود ۲۱ ساعت زمان برده است.
کلود در این فرایند از حدود ۹۵۰ عامل استفاده کرده و حجم بسیار بزرگی از داده‌ها را مورد بررسی قرار داده است. طبق توضیحات ارائه‌شده، این فرایند حدود ۲۱۰ میلیون توکن مصرف کرده است.
این اتفاق در شرایطی رخ داده که بحث درباره توانایی‌های فزاینده و در عین حال خطرات احتمالی مدل‌های هوش مصنوعی به یکی از موضوعات مهم صنعت فناوری تبدیل شده است. مدیران شرکت‌های فعال در حوزه هوش مصنوعی نیز طی ماه‌های اخیر درباره ضرورت توسعه روش‌های ایمنی متناسب با توانایی‌های جدید این مدل‌ها هشدار داده‌اند.
آمودی پیش‌تر درباره یکی از نگرانی‌های مهم خود در زمینه هوش مصنوعی صحبت کرده و احتمال استفاده مخرب از این فناوری در حوزه زیستی را مطرح کرده بود. در مقابل، او معتقد است همین فناوری می‌تواند در سال‌های آینده به درمان بخش قابل توجهی از بیماری‌ها کمک کند.
در این میان، یکی از نکات مهم درباره پروژه آنتروپیک، نحوه تقسیم وظایف میان هوش مصنوعی و پژوهشگران انسانی است. برخلاف تصور احتمالی درباره فعالیت مستقل یک مدل هوش مصنوعی در محیط آزمایشگاه، آزمایش‌های فیزیکی این پروژه توسط انسان‌ها انجام شده‌اند.
آمودی در توضیح ساختار این آزمایشگاه نوشته است: «آزمایشگاه ما که در منطقه خلیج سن‌فرانسیسکو واقع شده، شبیه به یک آزمایشگاه زیست‌شناسی مولکولی معمولی به نظر می‌رسد.»
او همچنین درباره سطح ایمنی فعالیت‌های آزمایشگاه توضیح داده است: «ما تحقیقاتی انجام می‌دهیم که فقط سطوح پایین‌تر خطر ایمنی زیستی (BSL-۱ و BSL-۲) را شامل می‌شود و با عوامل بیماری‌زایی که می‌توانند انسان را آلوده کنند، سروکار نداریم.»
یکی دیگر از نکات مورد تأکید مدیرعامل آنتروپیک، نقش مستقیم دانشمندان در انجام آزمایش‌های فیزیکی است. آمودی تصریح کرده است: «همه کارهای آزمایشگاهی توسط دانشمندان انسان انجام می‌شوند.»
به این ترتیب، آنچه در این پروژه رخ داده، استفاده از یک مدل هوش مصنوعی برای جست‌وجو و تحلیل گسترده داده‌های علمی و کمک به شناسایی یک مسیر پژوهشی جدید بوده است؛ در حالی که مرحله عملی و فیزیکی آزمایش همچنان تحت نظارت و اجرای پژوهشگران انسانی قرار داشته است.
این تجربه می‌تواند نمونه‌ای از شکل جدید همکاری میان مدل‌های هوش مصنوعی و پژوهشگران علوم زیستی باشد؛ مدلی که در آن هوش مصنوعی بخش‌هایی مانند جست‌وجوی داده‌ها، شناسایی الگوها و پیشنهاد مسیرهای تحقیقاتی را بر عهده می‌گیرد و انسان‌ها مسئولیت اجرای آزمایش‌ها، بررسی نتایج و ارزیابی علمی یافته‌ها را حفظ می‌کنند.
در عین حال، استفاده از هوش مصنوعی در زیست‌شناسی همچنان حوزه‌ای حساس است و گسترش توانایی مدل‌ها، ضرورت توجه هم‌زمان به ظرفیت‌های علمی و ملاحظات ایمنی را افزایش می‌دهد. پروژه آنتروپیک نیز در همین چارچوب نشان می‌دهد که فاصله میان هوش مصنوعی و پژوهش‌های آزمایشگاهی در حال کاهش است و مدل‌هایی مانند کلود می‌توانند در مدت کوتاهی حجم گسترده‌ای از اطلاعات علمی را برای یافتن سرنخ‌های جدید بررسی کنند.
انتهای پیام
