رئیس سازمان حفاظت محیط زیست، در یادداشتی تأکید کرد که تنوع زیستی فراتر از یک سرمایه طبیعی، زیربنای امنیت اقتصادی و فرهنگی ملتهاست. او با اشاره به شعار روز جهانی تنوع زیستی، بر نقش کلیدی اقدامات محلی در ایجاد تغییرات جهانی تأکید کرد.
به گزارش پایگاه خبری حکمرانی هوشمند، شینا انصاری، معاون رئیس جمهور و رئیس سازمان حفاظت محیط زیست در یادداشتی با عنوان «حفظ تنوع زیستی؛ اقدامات و ضرورتها» نوشت: تنوع زیستی، نهتنها سرمایه طبیعی یک سرزمین، بلکه بنیان امنیت زیستی، اقتصادی و فرهنگی یک ملت است. شعار امسال روز جهانی تنوع زیستی «اقدام محلی برای اثرگذاری جهانی»، پیامی روشن و راهبردی دارد: آینده زمین از همینجا آغاز میشود؛ از تصمیمهای ما در شهرها و روستاها، در جنگلها و تالابها، و در شیوه مواجهه ما با طبیعت.
ایران به عنوان یکی از کانونهای مهم تنوع زیستی جهان، در حال گذار به مدلی جدید از مدیریت است. این مدل بر پایه علم، پایش مداوم و مشارکت بینبخشی استوار است تا اثربخشی حفاظت را افزایش دهد.
ایران، بهعنوان یکی از کانونهای مهم تنوع زیستی جهان، سهمی ارزشمند در میراث طبیعی بشریت دارد. از همینرو، رویکرد ما حرکت بهسوی حکمرانی هوشمند در حوزه تنوع زیستی است؛ حکمرانیای مبتنی بر علم، پایش مستمر و مشارکت بینبخشی.
در این مسیر، مدیریت بیش از ۱۹ میلیون هکتار از مناطق چهارگانه کشور در اولویت قرار دارد. همچنین، با انتقال مرجعیت ملی کنوانسیون تنوع زیستی به سازمان حفاظت محیط زیست، انسجام سیاستگذاری و تقویت نقش حاکمیتی این سازمان در این حوزه محقق شده است.
به دستور رئیسجمهور، «برنامه جامع حفاظت از تنوع زیستی کشور» تدوین شد که شامل ۹۷ اقدام مشخص برای مقابله با تهدیدات است. این برنامه با همکاری تمام دستگاههای اجرایی و همسو با تعهدات جهانی اجرا خواهد شد.
همچنین «برنامه جامع حفاظت از تنوع زیستی کشور» به دستور رئیسجمهور محترم تدوین و بهعنوان یکی از مهمترین دستورکارهای شورای عالی محیط زیست ارائه شد. این برنامه، همسو با چارچوب جهانی تنوع زیستی و تعهدات جمهوری اسلامی ایران در کنوانسیون تنوع زیستی، مشتمل بر ۹۷ اقدام مشخص برای مقابله با تهدیدهاست و اجرای آن با همکاری همه دستگاههای اجرایی دنبال خواهد شد؛ چراکه حفاظت از تنوع زیستی، مسئولیتی ملی، فرابخشی و بیننسلی است.
یکی از اقدامات مهم، اخذ سند مالکیت تالابها به نام سازمان حفاظت محیط زیست است که تاکنون برای ۱.۳ میلیون هکتار از اراضی تالابی انجام شده است. همچنین، افزایش جمعیت گونههایی مانند گوزن زرد و تداوم برنامههای حفاظتی برای یوزپلنگ آسیایی نشاندهنده موفقیت رویکرد علمی و مشارکتی است.
۴۰ درصد تنوع زیستی گیاهی و جانوری کره زمین در تالاب ها قرار دارد، و نظر به اهمیت اخذ سند تالاب ها به نام سازمان حفاظت محیط زیست به نمایندگی دولت، با همکاری سازمان ثبت اسناد و املاک کشور تاکنون سند یک میلیون و سیصد هزار هکتار از اراضی تالابی به نام سازمان حفاظت محیط زیست صادر شده است.
در حوزه احیای گونهها هم اقدامات متعددی انجام شده افزایش جمعیت گوزن زرد ایرانی و مرال، و تداوم برنامههای حفاظتی برای یوزپلنگ آسیایی، میش مرغ، خرس قهوه ای و دیگر گونههای شاخص، نشان میدهد که هرجا علم، اراده و مشارکت در کنار هم قرار گرفتهاند، طبیعت توان بازسازی خود را باز می یابد.
با وجود دستاوردها، چالشهایی مانند آتشسوزیهای جنگلی، خشکسالی، تغییر اقلیم و تخریب زیستگاهها به دلیل جنگ و توسعه ناپایدار همچنان پابرجاست. سازمان حفاظت محیط زیست با پایش مستمر آلودگیها و ارزیابی دقیق تخریبها، در حال تدوین راهکارهای ترمیمی است.
متأسفانه همچنان زیستگاههای ما با فشارهای فزایندهای روبهرو هستند، آتشسوزی در جنگلهای زاگرس و هیرکانی در سالهای گذشته که بخشی از آن ناشی از خشکسالی بیسابقه، افزایش دما و کاهش رطوبت خاک جنگل بود، زنگ هشداری جدی برای تابآوری اکوسیستمها به شمار می رود.
در نهایت، حفاظت از تنوع زیستی تنها وظیفه یک سازمان نیست. تجربه نشان داده که بدون مشارکت مردم، جوامع محلی و دانشگاهیان، هیچ برنامهای به نتیجه مطلوب نمیرسد. راهحل نهایی در تقابل توسعه و محیط زیست نیست، بلکه در توسعهای مبتنی بر ظرفیت سرزمین و درک ارزش اقتصادی و اجتماعی تنوع زیستی نهفته است.
حفاظت از تنوع زیستی فقط وظیفه یک دستگاه نیست. تجربه نشان داده است که بدون مشارکت مردم، جوامع محلی، دانشگاهیان و سازمانهای مردمنهاد، هیچ برنامهای به نتیجه مطلوب نمیرسد.
اگر علم را با اراده و مشارکت پیوند بزنیم، و اگر حفاظت از طبیعت را بخشی از مسیر توسعه کشور بدانیم، زندگی در هماهنگی با طبیعت نه یک آرزوی دوردست، بلکه هدفی دستیافتنی و قابل انتظار خواهد بود.
انتهای پیام
