عضو شورای اطلاعرسانی فارس و مدیرکل روابط عمومی و امور بینالملل استانداری فارس، در یادداشتی تحلیلی با تأکید بر ضرورت انسجام ارکان قدرت در هندسه اقتدار ملی، نسبت به یک «خطای دید رسانهای» هشدار داده است؛ خطایی که به باور او میتواند به پیوستگی ارکان نظام در چارچوب حکمرانی هوشمند آسیب بزند.
حسن دهقان در این یادداشت، با تشریح جایگاه چهار رکن اصلی اقتدار ملی مینویسد:
«در هندسه اقتدار ملی، چهار رکن “قدرت نظامی (میدان)”، “تابآوری و حمایت عمومی (خیابان)”، “مدیریت اجرایی (دولت)” و “پویایی دیپلماسی اجزای یک پیکرهی واحد و همافزا هستند.»
او تأکید میکند که در یک ساختار حکمرانی هوشمند، این اجزا نباید در تقابل یا رقابت با هم دیده شوند و توضیح میدهد: «در یک ساختار حکمرانی هوشمند، این مؤلفهها هرگز در تقابل، تضاد یا رقابت با یکدیگر تعریف نمیشوند؛ بلکه دیپلماسی جادهصافکنِ میدان است، میدان پشتوانهی دیپلماسی، دولت موتور محرک و پشتیبان لجستیک و خیابان قلب تپنده و سرمایهی اجتماعی این مجموعه است.»
دهقان، با اشاره به روند پوشش رسانهای روزهای اخیر، مسئله را نه در تعارض واقعی میان این مؤلفهها، بلکه در نوع بازنمایی آنها در رسانهها میداند و مینویسد: «مسئله این نیست که مؤلفههای قدرت با هم دچار اصطکاک شدهاند، بلکه مشکل در تنظیم زاویهی دوربین برخی رسانهها به ویژه تلویزیون است.»
به اعتقاد او، تمرکز بیش از حد بر نمایش قدرت نظامی و حضور خیابانی مردم، بدون نشان دادن نقش دولت و دیپلماسی، تصویری ناقص از منظومه اقتدار ملی میسازد: «تمرکز رسانهای و نورپردازیِ انحصاری بر اقتدار نظامی و بازتاب پرطنین حضور مردم در خیابان، ناخواسته باعث شده تا در قاب تصویر، نقش دولت و دستگاه دیپلماسی کمرنگ، منفعل و در سایه به نظر برسد.»
وی تأکید میکند که هرچند «تجلیل از قدرت سخت و حماسهی حضور مردم، رسالتی قطعی است»، اما بزرگنمایی تکبعدی، وقتی خطرناک میشود که رسانه «پیوستگی این زنجیره» را نشان ندهد و مخاطب داخلی و خارجی تصور کند «ماشین دیپلماسی متوقف شده» و دولت «ابتکار عملی ندارد».
دهقان، بخش دیگری از نقد خود را متوجه برخی برنامههای گفتوگومحور میکند و درباره ادبیات برخی اظهارنظرها هشدار میدهد: «گاه شاهدیم کارشناسان یا حتی برخی مسئولان، ناخودآگاه ادبیاتی تولید میکنند که بوی دوقطبیسازی و تقابل میان “میدان” و “دیپلماسی/دولت” از آن به مشام میرسد.»
به گفته او، این اظهارنظرهای غیردقیق که «درک درستی از پیچیدگیهای حکمرانی و منافع عالیهی کشور» ندارند، با ساختن «دوگانههای کاذب»، همان انسجامی را هدف قرار میدهند که میدان و خیابان برای حفظ آن ایستادهاند و «رهبر انقلاب نیز در پیامهای خود بر آن تصریح و تأکید داشتهاند».
این عضو شورای اطلاعرسانی، اقتدار ملی را «یک منظومهی به هم پیوسته» توصیف کرده و از رسانهها ـ بهویژه رسانههای فراگیر ـ میخواهد در قاببندی تصویر قدرت دچار افراط و تفریط نشوند: «رسانهها، بهویژه رسانههای فراگیر، باید مراقب باشند که با قاببندیهای نامتوازن، ناخواسته بالهای اجرایی و دیپلماتیک کشور را در افکار عمومی قیچی نکنند.»
او برای توصیف نسبت این چهار رکن، از استعاره پرواز در شرایط متلاطم استفاده میکند و مینویسد: «پرواز ایمن در شرایط متلاطم، نیازمند روایتی است که در آن شمشیر میدان، منطق دیپلماسی، تدبیر دولت و ارادهی خیابان، دوشادوش هم و در یک هارمونیِ بینقص دیده شوند. هیچ جزئی از این چهارگانه، بدون حضور مقتدرانهی سه جزء دیگر، قادر به خلق پیروزیِ پایدار نخواهد بود.»
دهقان در جمعبندی تحلیل خود، رسانه مطلوب منافع ملی را رسانهای میداند که تصویر اقتدار را به یک یا دو بُعد تقلیل نمیدهد: «رسانهی ترازِ منافع ملی، رسانهای است که به جای تقلیل دادن تصویر اقتدار به یک یا دو بُعد، آینهی تمامنمای این “چهارضلعی طلایی” باشد.»
انتهای پیام
