نتایج یک پژوهش جدید در ترکیه نشان میدهد شهرهای قونیه، ساکاریا و استانبول در میان ۲۴ شهر بررسیشده، عملکرد موفقتری در مسیر تبدیلشدن به شهرهای هوشمند داشتهاند؛ ارزیابیای که به جای تکیه صرف بر شاخصهای نظری، بر پروژههای واقعی و اجراشده در شهرها تمرکز کرده است.
به گزارش پایگاه خبری حکمرانی هوشمند، این پژوهش توسط دوچ. دکتر ایلکین یاران اوگل، پروفسور دکتر فاتح اجر و پروفسور دکتر وولکان گوچاوغلو از دانشگاه آفیون کوجاتپه انجام شده و نتایج آن ۲۰ اوت ۲۰۲۶ منتشر شده است. پژوهشگران در این مطالعه تلاش کردهاند میزان هوشمندی شهرهای ترکیه را بر اساس پروژههایی که واقعاً اجرا شده یا در حال اجرا هستند، ارزیابی کنند.
در این مدل، ۲۴ شهر ترکیه که در مسیر توسعه شهر هوشمند قرار دارند بررسی شدهاند. معیارهای ارزیابی شامل حوزههایی مانند پایش محیطزیست و سلامت، حملونقل و جابهجایی، مدیریت پسماند و آب، بهرهوری انرژی، امنیت عمومی و حکمرانی هوشمند بوده است.
یکی از تفاوتهای مهم این پژوهش با برخی رتبهبندیهای رایج، تمرکز بر عملکرد واقعی شهرهاست. پژوهشگران به جای اینکه صرفاً وجود برنامهها یا اسناد راهبردی را معیار هوشمندی قرار دهند، پروژههای اجراشده و قابل مشاهده را در ارزیابی خود لحاظ کردهاند. به این ترتیب، میزان پیشرفت شهرها بر اساس اقداماتی سنجیده شده که در عمل به مرحله اجرا رسیدهاند.
بر اساس نتایج نهایی، قونیه، ساکاریا و استانبول در جایگاههای بالاتری قرار گرفتهاند و بهعنوان موفقترین شهرهای مورد بررسی در مسیر هوشمندسازی شناخته شدهاند. نکته قابل توجه این است که موفقیت در این رتبهبندی صرفاً در اختیار کلانشهرها نبوده و برخی شهرهایی که از جایگاه کلانشهری برخوردار نیستند نیز به دلیل اجرای پروژههای موفق و ملموس، توانستهاند در رتبههای بالای جدول قرار گیرند.
از سوی دیگر، نتایج تحقیق نشان میدهد که «پایش محیطزیست و سلامت» در کنار «حملونقل پایدار و مدیریت آب» از مهمترین حوزههای اولویتدار در مسیر هوشمندسازی شهرهای ترکیه هستند. این موضوع نشان میدهد که هوشمندسازی شهری در این کشور صرفاً به دیجیتالیکردن خدمات اداری محدود نشده و حوزههای زیرساختی و زیستمحیطی را نیز دربر گرفته است.
در چنین الگویی، حکمرانی هوشمند نیز بخشی از ارزیابی عملکرد شهرها محسوب میشود؛ یعنی میزان هوشمندی یک شهر تنها با تعداد فناوریها و تجهیزات دیجیتال آن سنجیده نمیشود، بلکه نحوه استفاده مدیریت شهری از فناوری برای ارائه خدمات، تصمیمگیری و اداره منابع نیز اهمیت پیدا میکند.
پژوهشگران بر این اساس معتقدند نتایج مطالعه میتواند برای مدیریتهای محلی ترکیه در تعیین اولویتهای سرمایهگذاری و طراحی مسیر آینده شهر هوشمند مورد استفاده قرار گیرد. تمرکز بر پروژههای محیطزیستی و دیجیتال و همچنین تدوین نقشه راه واقعبینانه، از جمله نکاتی است که این پژوهش برای توسعه شهرهای هوشمند مورد توجه قرار میدهد.
این رتبهبندی همچنین یک پیام مهم برای سیاستگذاران شهری دارد: صرف داشتن عنوان «شهر هوشمند» یا تدوین اسناد راهبردی، بهتنهایی نمیتواند نشاندهنده موفقیت در هوشمندسازی باشد. آنچه اهمیت دارد، تبدیل راهبردها به پروژههای واقعی و ایجاد تغییر قابل اندازهگیری در کیفیت مدیریت و خدمات شهری است.
بر همین اساس، تجربه ترکیه نشان میدهد حرکت به سمت شهر هوشمند زمانی میتواند به نتایج ملموس منجر شود که فناوری، داده، زیرساخت، محیطزیست و حکمرانی هوشمند در قالب یک برنامه منسجم و قابل اجرا در کنار یکدیگر قرار گیرند.
انتهای پیام
