هوش مصنوعی به‌تدریج در حال تبدیل شدن به یکی از ابزارهای مهم مدیریت گردشگری شهری است؛ فناوری‌ای که با تحلیل حجم گسترده‌ای از داده‌های مربوط به سفر، اقامت، تردد و رفتار گردشگران می‌تواند به مدیریت شهری برای پیش‌بینی تقاضا، کنترل ازدحام، توزیع متوازن گردشگران و برنامه‌ریزی بهتر خدمات کمک کند.

به گزارش پایگاه خبری حکمرانی هوشمند، خبرگزاری ایمنا در یادداشتی عنوان کرد:

در الگوی سنتی، توسعه گردشگری عمدتاً با افزایش جاذبه‌ها، تبلیغات، توسعه اقامتگاه‌ها و جذب تعداد بیشتری از گردشگران دنبال می‌شد، اما رشد گردشگری در شهرهای بزرگ پرسش‌های تازه‌ای را پیش روی مدیران قرار داده است؛ از جمله اینکه چگونه می‌توان افزایش تعداد گردشگران را با حفظ کیفیت زندگی شهروندان و ظرفیت زیرساخت‌های شهری هماهنگ کرد.

در چنین شرایطی، هوش مصنوعی می‌تواند گردشگری را از یک حوزه صرفاً خدماتی به بخشی از نظام تصمیم‌گیری شهری تبدیل کند.

شخصی‌سازی سفر با کمک داده‌ها

یکی از نخستین کاربردهای هوش مصنوعی در گردشگری، شناخت بهتر نیازهای هر گردشگر است. سامانه‌های هوشمند می‌توانند اطلاعاتی مانند علایق، بودجه، مدت اقامت، زمان سفر، شرایط آب‌وهوایی و موقعیت مکانی را تحلیل و بر اساس آن، پیشنهادهایی متناسب با شرایط هر فرد ارائه کنند.

اما اهمیت این فناوری تنها به بهبود تجربه گردشگر محدود نمی‌شود. وقتی یک سامانه هوشمند بتواند بازدیدکنندگان را از جاذبه‌های پرتردد به سمت مراکز فرهنگی، بازارها، موزه‌ها یا محله‌های کمتر شناخته‌شده هدایت کند، عملاً در الگوی توزیع جمعیت و فعالیت اقتصادی شهر نیز اثر می‌گذارد.

به این ترتیب، هوش مصنوعی می‌تواند به مدیریت شهری کمک کند تا فشار گردشگری در چند نقطه محدود متمرکز نشود و ظرفیت‌های گردشگری مناطق مختلف شهر مورد استفاده قرار گیرد.

پایان مدیریت واکنشی گردشگری

یکی از مهم‌ترین مزایای استفاده از هوش مصنوعی، امکان حرکت از مدیریت واکنشی به سمت مدیریت پیش‌بینانه است.

در مدیریت سنتی ممکن است افزایش حجم گردشگران پس از ایجاد ازدحام یا فشار بر حمل‌ونقل و خدمات شهری شناسایی شود؛ در حالی که الگوریتم‌های هوش مصنوعی می‌توانند با بررسی داده‌های سال‌های گذشته، تعطیلات، رویدادهای شهری، شرایط آب‌وهوایی و الگوهای ورود گردشگران، افزایش احتمالی تقاضا را پیش از وقوع آن شناسایی کنند.

چنین قابلیتی می‌تواند در حوزه‌هایی مانند حمل‌ونقل عمومی، مدیریت ترافیک، نظافت شهری، جمع‌آوری پسماند و برنامه‌ریزی برای رویدادهای بزرگ مورد استفاده قرار گیرد.

در این مدل، مدیریت شهری منتظر نمی‌ماند تا فشار بر زیرساخت‌ها ایجاد شود و سپس برای حل آن اقدام کند؛ بلکه تلاش می‌کند با استفاده از داده، شرایط آینده را پیش‌بینی و ظرفیت مورد نیاز را از قبل آماده کند.

حکمرانی هوشمند گردشگری نیازمند اتصال داده‌هاست

گردشگری بخشی جدا از سایر فعالیت‌های شهری نیست. گردشگر از زمان ورود به شهر با شبکه حمل‌ونقل، معابر، پارکینگ‌ها، فضاهای عمومی، مراکز فرهنگی، اقامتگاه‌ها و خدمات شهری در ارتباط است.

به همین دلیل، گردشگری هوشمند را نمی‌توان تنها به یک اپلیکیشن، سامانه رزرو یا چت‌بات گردشگری محدود کرد. ارزش واقعی داده‌های گردشگری زمانی آشکار می‌شود که این اطلاعات بتوانند با سایر سامانه‌های مدیریت شهری ارتباط برقرار کنند.

برای نمونه، افزایش بازدید از یک محدوده زمانی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند که مدیریت شهری بتواند این اطلاعات را در کنار وضعیت حمل‌ونقل عمومی، ظرفیت پارکینگ‌ها، میزان ترافیک و ظرفیت خدمات شهری قرار دهد.

در چنین ساختاری، گردشگری هوشمند به بخشی از حکمرانی هوشمند تبدیل می‌شود؛ یعنی داده‌های مربوط به گردشگران نه فقط برای ارائه خدمات به آنها، بلکه برای تصمیم‌گیری درباره نحوه اداره شهر مورد استفاده قرار می‌گیرد.

هوش مصنوعی و چالش ازدحام گردشگران

یکی از مسائل مهم شهرهای گردشگرپذیر، تمرکز بازدیدکنندگان در مناطق خاص است. ازدحام می‌تواند فشار زیادی بر فضاهای عمومی، شبکه حمل‌ونقل، خدمات شهری و حتی زندگی روزمره ساکنان وارد کند.

هوش مصنوعی با ترکیب داده‌های تردد، رزرو اقامتگاه‌ها، رویدادها، حمل‌ونقل عمومی و میزان مراجعه به جاذبه‌ها می‌تواند نقاط پرتراکم را شناسایی و احتمال شکل‌گیری موج‌های گردشگری را پیش‌بینی کند.

با این حال، صرفاً انتقال گردشگران از یک نقطه به نقطه‌ای دیگر راه‌حل کاملی نیست. مقصد جایگزین نیز باید از ظرفیت زیرساختی و خدماتی کافی برخوردار باشد. بنابراین استفاده مؤثر از هوش مصنوعی باید در کنار ظرفیت‌سنجی فضایی و برنامه‌ریزی شهری انجام شود.

فرصت هوش مصنوعی برای شهرهای تاریخی

شهرهای تاریخی نیز می‌توانند از فناوری‌های هوشمند برای معرفی و حفاظت بهتر از میراث فرهنگی استفاده کنند. ارائه اطلاعات تعاملی درباره بناها، ترجمه محتوای گردشگری و بازسازی دیجیتال اماکن تاریخی از جمله ظرفیت‌هایی است که می‌تواند تجربه بازدیدکنندگان را ارتقا دهد.

با این حال، افزایش جذابیت دیجیتال یک مقصد ممکن است تعداد بازدیدکنندگان را نیز افزایش دهد. بنابراین شهرهای تاریخی باید میان معرفی گسترده میراث و ظرفیت واقعی آن برای پذیرش گردشگر تعادل برقرار کنند.

در اینجا بار دیگر نقش حکمرانی هوشمند اهمیت پیدا می‌کند؛ چراکه فناوری باید هم‌زمان در خدمت معرفی میراث، کنترل فشار گردشگری و حفاظت بلندمدت از سرمایه‌های تاریخی شهر قرار گیرد.

داده؛ زیرساخت اصلی گردشگری هوشمند

گسترش استفاده از هوش مصنوعی در گردشگری، اهمیت حکمرانی داده را نیز افزایش می‌دهد. اطلاعات مربوط به تردد، اقامت، جاذبه‌ها، حمل‌ونقل، رویدادها و بازخورد گردشگران می‌تواند برای تصمیم‌گیری شهری ارزشمند باشد، اما در کنار آن پرسش‌هایی درباره مالکیت داده، نحوه دسترسی و حفاظت از اطلاعات شخصی مطرح می‌شود.

از سوی دیگر، خروجی سامانه‌های هوش مصنوعی به کیفیت داده‌های ورودی وابسته است. داده‌های ناقص یا سوگیرانه می‌توانند توصیه‌های نادرستی ایجاد کنند و حتی موجب شوند برخی محله‌ها، کسب‌وکارها یا گروه‌های گردشگری کمتر دیده شوند.

به همین دلیل، توسعه گردشگری هوشمند بدون استانداردهای مشخص داده، حفاظت از حریم خصوصی و سازوکارهای شفاف حکمرانی داده، نمی‌تواند به یک مدل پایدار شهری تبدیل شود.

تصمیم نهایی همچنان با مدیران شهری است

هوش مصنوعی می‌تواند افزایش تقاضا، شکل‌گیری ازدحام، مسیرهای پرتردد و تغییر الگوهای رفتاری گردشگران را شناسایی کند، اما تصمیم درباره نحوه واکنش شهر به این اطلاعات همچنان بر عهده مدیران و برنامه‌ریزان شهری است.

در واقع، هدف حکمرانی هوشمند جایگزین کردن انسان با الگوریتم نیست، بلکه ایجاد ارتباط مؤثر میان داده، فناوری و تخصص انسانی برای اتخاذ تصمیم‌های دقیق‌تر است.

آینده گردشگری شهری نیز احتمالاً از یک راهنمای دیجیتال ساده فراتر خواهد رفت. در این مسیر، هوش مصنوعی می‌تواند ابتدا به انتخاب مقصد و مسیر کمک کند، سپس رفتار گردشگران را تحلیل و تقاضا را پیش‌بینی کند و در مراحل پیشرفته‌تر، اطلاعات گردشگری را به سامانه‌های حمل‌ونقل، خدمات شهری، حفاظت از میراث و برنامه‌ریزی فضایی متصل سازد.

در چنین مدلی، گردشگر تنها دریافت‌کننده خدمات هوشمند نیست؛ داده‌های حاصل از حضور او نیز می‌تواند به یکی از ورودی‌های تصمیم‌گیری مدیریت شهری تبدیل شود.

در نهایت، شهر هوشمند گردشگری شهری، صرفاً شهری با جاذبه‌های بیشتر یا ابزارهای دیجیتال متنوع‌تر نیست؛ بلکه شهری است که می‌تواند داده‌های گردشگری را به تصمیم‌های دقیق، توزیع متوازن گردشگران، حفاظت از میراث، حمایت از اقتصاد محلی و ارتقای کیفیت زندگی شهروندان تبدیل کند. در این مسیر، هوش مصنوعی می‌تواند حلقه اتصال میان داده‌های گردشگری و نظام حکمرانی هوشمند شهر باشد.

انتهای پیام