وزیر آموزش و پرورش با تأکید بر ضرورت بازنگری در شیوه اداره نظام تعلیم و تربیت، گفت تحقق اهداف سند تحول بنیادین تنها با تغییر در برنامههای درسی امکانپذیر نیست و ساختار سازمانی و حکمرانی در آموزش و پرورش نیز باید متحول شود.
به گزارش پایگاه خبری حکمرانی هوشمند، علیرضا کاظمی، وزیر آموزش و پرورش، در نشست مشترک با شهردار تهران، با اشاره به جایگاه این نهاد در شکلدهی به آینده کشور اظهار کرد: «آموزش و پرورش باید مسئله اول کشور باشد و برای رسیدن به اهداف سند تحول بنیادین، علاوه بر تحول در برنامه درسی، به تحول در ساختار سازمانی و حکمرانی این حوزه نیاز داریم.»
وی با اشاره به ارتباط مسائل اجتماعی با نظام تعلیم و تربیت افزود: «تمام آسیبهای اجتماعی که امروز در جامعه مشاهده میکنیم، تا حد زیادی ریشه در غفلت از نظام تعلیم و تربیت و نظام خانواده دارد.» به گفته کاظمی، خانواده و آموزش و پرورش دو نهاد اساسی در تربیت جامعه هستند و باید میان آنها پیوند مؤثری برقرار شود.
وزیر آموزش و پرورش با اشاره به مشکلات انباشته این حوزه در سالهای گذشته اظهار کرد: «در سالهای گذشته همواره میان نگاه و عمل فاصله وجود داشته است» و در عین حال تأکید کرد که طی دو سال اخیر اقدامات مختلفی در زمینه ساختوساز، هوشمندسازی، توانمندسازی معلمان، پرداختها و مسائل معیشتی فرهنگیان انجام شده است.
کاظمی همچنین از تبدیلشدن آموزش و پرورش به یکی از اولویتهای اصلی دولت سخن گفت و افزود: «امروز خوشحالیم که آموزش و پرورش به مسئله اول دولت تبدیل شده و حتی در سختترین شرایط نیز از اولویت خارج نشده است.»
تغییر برنامه درسی؛ از حافظهمحوری به مهارتمحوری
وزیر آموزش و پرورش یکی از محورهای اصلی اصلاحات این وزارتخانه را تغییر در برنامه درسی دانست و گفت ساختار فعلی بیش از حد بر آموزش، حفظ مطالب و نقش معلم متمرکز است و فرصتهای کافی برای فعالیتهای تربیتی در اختیار دانشآموزان قرار نمیدهد.
وی تأکید کرد: «زمانی در تربیت موفق خواهیم بود که برنامه درسی را به برنامهای مهارتمحور، جذاب و برخوردار از موقعیتهای تربیتی فراوان تبدیل کنیم.»
کاظمی مدرسه را محیطی برای شناسایی و پرورش استعدادهای دانشآموزان دانست و افزود: «تربیت در فعالیت نهادینه میشود، نه صرفاً در کتاب.»
به گفته وی، محدودیت زمانی یکی از موانع مهم اجرای برنامههای تربیتی است و مسائلی مانند تعطیلی پنجشنبهها، فعالیت مدارس به شکل دوشیفته و کمبود فضای آموزشی، فرصت حضور دانشآموزان در فعالیتهای تربیتی را کاهش داده است.
عدالت، کیفیت و هویت؛ سه پایه تحول آموزش و پرورش
کاظمی سه مؤلفه عدالت، کیفیت و هویت را محور سیاستهای آموزش و پرورش عنوان کرد و گفت برای هر یک از این حوزهها برنامه عملیاتی و نقشه راه مشخص شده است.
وی در تشریح برنامههای عدالت آموزشی، به افزایش دسترسی دانشآموزان مناطق مختلف به معلمان توانمند، حذف مدارس کانکسی و سنگی، استانداردسازی تجهیزات آموزشی در مناطق محروم و توجه به دانشآموزان بازمانده از تحصیل اشاره کرد.
وزیر آموزش و پرورش درباره ارتقای کیفیت آموزشی نیز گفت تحول در برنامه درسی آغاز شده و اجرای آزمایشی آن از پایه اول ابتدایی در ۲۰۰ مدرسه کشور شروع شده است. به گفته وی، تغییرات مربوط به پایه دوم نیز در حال آغاز است.
کاظمی همچنین توانمندسازی معلمان را یکی دیگر از ارکان ارتقای کیفیت آموزشی دانست و افزود که در سال گذشته حدود ۹۵ درصد معلمان در چند برنامه آموزشی توانمندسازی شرکت کردند و شبکهای برای تبادل تجربه و یادگیری میان آنها شکل گرفت. آموزش معلمان در زمینه هوش مصنوعی نیز از دیگر برنامههای این حوزه عنوان شد.
وی در ادامه با اشاره به اهمیت هویت ملی و دینی دانشآموزان، نماز، قرآن، مهارتهای زندگی و تقویت هویت ملی را از محورهای برنامههای تربیتی آموزش و پرورش برشمرد و بر ظرفیت همکاری با مدیریت شهری در این زمینه تأکید کرد.
کاظمی: تنوع مدارس باید کاهش یابد
وزیر آموزش و پرورش با انتقاد از افزایش تنوع مدارس، آن را عاملی برای تضعیف مدارس دولتی دانست و اظهار کرد: «افزایش مدارس مختلف، مدارس دولتی را تضعیف کرده است.»
وی توضیح داد که خروج معلمان توانمند و خانوادههای برخوردار از مدارس دولتی، ارتقای کیفیت این مدارس را دشوار میکند و افزود: «سیاست ما حرکت به سمت کاهش تنوع مدارس است و به جز مدارس با نیازهای ویژه و مدارس استعدادهای درخشان، باید مدارس عادی دولتی را تقویت کنیم.»
کاظمی این رویکرد را یکی از الزامات تحقق عدالت آموزشی دانست و بر ضرورت افزایش پوشش فعالیتهای فرهنگی و تربیتی در مدارس نیز تأکید کرد.
وی با اشاره به محدودبودن دامنه برخی فعالیتهای فرهنگی گفت: «هر زمان نگاه ما فراگیر و عمومی باشد، نتایج بهتری خواهیم داشت؛ سواد عمومی، قانونمداری، احترام به قوانین و فرهنگ شهروندی ارتقا پیدا میکند و آسیبهای اجتماعی نیز کاهش مییابد.»
ضرورت تغییر حکمرانی در آموزش و پرورش
کاظمی بخش دیگری از سخنان خود را به ضرورت اصلاح شیوه اداره آموزش و پرورش اختصاص داد و تصریح کرد که ساختار فعلی حکمرانی پاسخگوی اهداف سند تحول بنیادین نیست.
وی در همین زمینه گفت: «اگر بخواهیم به اهداف سند تحول بنیادین دست پیدا کنیم، با شیوه فعلی حکمرانی امکانپذیر نیست. علاوه بر تحول در برنامه درسی، باید در ساختار سازمانی و حکمرانی آموزش و پرورش نیز تحول ایجاد شود.»
وزیر آموزش و پرورش، افزایش اختیار مدارس و مناطق را یکی از الزامات این تحول دانست و افزود تصمیمگیری درباره نیروی انسانی، برنامهها و منابع باید تا حد بیشتری متناسب با نیازهای واقعی هر مدرسه انجام شود.
وی با اشاره به نقش منابع مالی در فرآیند تحول خاطرنشان کرد: «اگر حکمرانی در آموزش و پرورش تغییر نکند، حتی تزریق منابع مالی گسترده نیز نمیتواند تحول عمیق ایجاد کند.»
به گفته کاظمی، اصلاحات آموزش و پرورش نباید تنها به حل مسائل روزمره محدود شود، بلکه باید همزمان برای ایجاد تغییرات عمیق، پایدار و اثربخش نیز برنامهریزی کرد؛ رویکردی که میتواند زمینه حرکت نظام تعلیم و تربیت به سمت حکمرانی هوشمند را فراهم کند.
پیشنهاد ایجاد موزه علوم و فناوری دانشآموزی در تهران
وزیر آموزش و پرورش در ادامه با اشاره به تجربه بازدید از موزه علوم و فناوری پکن، پیشنهاد ایجاد مجموعهای مشابه در تهران را مطرح کرد.
کاظمی گفت: «پیشنهاد میکنم مجموعه مدیریت شهری تهران ایجاد یک موزه بزرگ علوم و فناوری برای دانشآموزان را در دستور کار قرار دهد»؛ مجموعهای که دانشآموزان در آن بتوانند به شکل عملی و جذاب با حوزههایی مانند علوم، فناوری، هوانوردی، حملونقل و محیط زیست آشنا شوند.
وی ایجاد چنین مجموعهای را اقدامی علمی و تربیتی و خدمتی ماندگار به نظام تعلیم و تربیت دانست و بر ادامه همکاری میان آموزش و پرورش و مدیریت شهری تهران تأکید کرد.
کاظمی در پایان با اشاره به ضرورت نگاه بلندمدت به آموزش و پرورش اظهار کرد: «در کنار رسیدگی به مسائل جاری آموزش و پرورش، باید برای ایجاد تحولات عمیق و پایدار نیز برنامهریزی کنیم» و ابراز امیدواری کرد همکاری میان آموزش و پرورش و شهرداری تهران به اقدامات مؤثر برای ساخت آینده کشور منجر شود.
انتهای پیام
