انسداد تنگهی استراتژیک هرمز، تنها یک مسئلهی ژئوپلیتیک نیست؛ بلکه ضربهای مستقیم به قلب صنعت فناوری جهان وارد کرده است. این اتفاق، تأمین انرژی و مواد اولیهی غولهای تراشهساز آسیا را مختل کرده و زنجیرهی تأمین جهانی میکروتراشهها را در آستانهی یک بحران جدی قرار داده است. شرکتهای پیشرویی مثل TSMC و سامسونگ، اکنون در حال تدوین سناریوهای اضطراری هستند تا اگر درگیری در خاورمیانه طولانی شد، کمترین خسارت را متحمل شوند.
به گزارش پایگاه خبری حکمرانی هوشمند، تنگه هرمز شریان حیاتی اقتصاد جهانی است؛ جایی که یکپنجم گاز طبیعی مایع (LNG) جهان از آن عبور میکند. بستهشدن این مسیر، خطر توقف کامل تولید نیمههادیها را افزایش میدهد. تراشههایی که پایهی سازندهی همهچیز از گوشیهای هوشمند و خودروهای برقی گرفته تا موشکها و سرویسهای هوش مصنوعی هستند، اکنون با کمبود شدید مواد اولیه مواجهاند.
این در حالی است که تولیدکنندگان پیشتر هم ظرفیت خود را به سمت تراشههای پیشرفتهی سرورها و دیتاسنترها سوق داده بودند و تولید تراشههای معمولی را کاهش داده بودند. نتیجهی این سیاست قبلی، گرانشدن لوازم الکترونیکی بود، اما حالا انسداد تنگه هرمز، قیمتها را به اوج تاریخی رسانده است.
صنعت تراشهسازی بهشدت انرژیبر است. هر یک درصد افزایش در قیمت برق، هزینههای تولید را به شدت بالا میبرد. حکمرانی هوشمند در مدیریت منابع انرژی و لجستیک، در این شرایط دیگر یک انتخاب نیست، بلکه شرط بقای این صنعت است.
سی.سی. وی، مدیرعامل TSMC، صراحتاً اعلام کرده است: «بزرگترین نگرانی من برق تایوان است. من به برق کافی نیاز دارم تا بتوانم ظرفیت تولیدم را بدون محدودیت گسترش دهم.» تایوان بیش از ۹۰ درصد انرژی خود را وارد میکند و حدود ۴۰ درصد از LNG مورد نیازش در سال ۲۰۲۵ از خاورمیانه تأمین میشده است.
وضعیت کره جنوبی نیز مشابه است. سامسونگ و SK Hynix که میزبان تولیدکنندگان اصلی حافظه هستند، حدود ۷۰ درصد نفت خام و یکپنجم LNG خود را از خاورمیانه و از طریق هرمز دریافت میکنند. وابستگی شدید این کشورها به انرژی وارداتی، آنها را در برابر هرگونه اختلال در این تنگه آسیبپذیر کرده است.
راجر شنگ از شرکت گارتنر معتقد است که توقف محمولههای نفت و گاز، باعث «گسستگی در زنجیرهی طولانی تأمین مشتقات پاییندستی نفت» شده است. موادی مثل هلیوم، برم، گوگرد و انواع تینرها که برای چاپ مدارها روی ویفرهای سیلیکونی ضروری هستند، اکنون با کمبود مواجهاند.
یکی از نگرانیهای اصلی، وضعیت تینرها و فتورزیستهاست. این مواد ماندگاری بسیار کمی دارند و هیچ نهادی وضعیت دقیق ذخایر جهانی آنها را مشخص نکرده است. از سوی دیگر، توقف فعالیت تأسیسات LNG قطر، حدود یکسوم از تأمین جهانی هلیوم را از چرخه خارج کرد. بازگشت این ظرفیت ممکن است تا پنج سال طول بکشد. هلیوم برای خنک نگهداشتن ویفرها و افزایش بازدهی تراشهها حیاتی است و کمبود آن، شرکتهای کرهای و چینی را به شدت تحت فشار گذاشته است.
مدیران ارشد TSMC، سامسونگ و SK Hynix در کوتاهمدت نگران کمبود شدید نیستند، زیرا انبارهای خود را پر کردهاند. کانگ هون-سیک، رئیس دفتر ریاستجمهوری کره جنوبی، اعلام کرد که ذخایر هلیوم و برم برای چندین ماه کافی است. اما هشدارها در حال افزایش است.
یک اندیشکده چینی هشدار داده که طولانیشدن محاصرهی هرمز، خطرات کمبود را برای صنعت تراشهی چین تشدید میکند. وندل هوانگ، مدیر مالی TSMC نیز تأیید کرد که اگرچه در کوتاهمدت مشکل کمبود ندارند، اما قیمت مواد شیمیایی و گازها به دلیل شرایط خاورمیانه افزایش خواهد یافت. اکنون شرکتها در حال خرید هلیوم از آمریکا و کانادا با هزینههای بالاتر و یا شروع بازیافت مواد هستند تا زنجیرهی تأمین خود را حفظ کنند.
انتهای پیام
