مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب استان قم با تأکید بر ضرورت بازنگری در شیوه‌های مدیریت منابع آبی کشور، اصلاح حکمرانی، توسعه فناوری‌های نوین و کنترل مصرف را از الزامات مقابله با بحران آب دانست و بر لزوم تقویت ارتباط میان دانشگاه‌ها، شرکت‌های فناور و دستگاه‌های اجرایی تأکید کرد.
به گزارش پایگاه خبری حکمرانی هوشمند، مهدی نظرزاده، مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب استان قم، در جمع اساتید و فناوران دانشگاه آزاد اسلامی، با اشاره به فشار بر منابع آب تجدیدپذیر، کاهش ذخایر آب زیرزمینی، خشکسالی‌های مستمر و آلودگی منابع آبی، اصلاح سازوکارهای مدیریتی را در کنار اقدامات فنی و عمرانی ضروری دانست.
وی با بیان اینکه ادامه چالش‌های آبی کشور ضرورت تغییر در شیوه مدیریت این منابع را نشان می‌دهد، بر رفع ناهماهنگی میان دستگاه‌های مسئول و استفاده مؤثرتر از ظرفیت‌های علمی و فناورانه تأکید کرد.
حکمرانی هوشمند؛ فراتر از توسعه زیرساخت‌های آبی
نظرزاده با اشاره به محدودیت راهکارهای متعارف در مدیریت منابع آب تصریح کرد که توسعه زیرساخت‌ها، بدون توجه هم‌زمان به مدیریت تقاضا و افزایش بهره‌وری، نمی‌تواند پاسخگوی تمام چالش‌های موجود باشد.
این رویکرد با مفهوم حکمرانی هوشمند ارتباط دارد؛ زیرا مدیریت مؤثر منابع آب به هماهنگی میان نهادهای مسئول، استفاده از داده‌ها و فناوری‌های نوین، اصلاح سیاست‌های مصرف و ارزیابی نتایج اقدامات اجرایی نیازمند است.
مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب استان قم همچنین فاصله میان پژوهش‌های دانشگاهی و تصمیم‌گیری‌های اجرایی را یکی از موانع بهبود مدیریت آب دانست و بر ضرورت ایجاد ارتباط مؤثر میان دانشگاه‌ها، مراکز پژوهشی، شرکت‌های فناور و دستگاه‌های اجرایی تأکید کرد.
به گفته وی، بخشی از ظرفیت‌های علمی کشور هنوز به محصولات و راهکارهای عملیاتی تبدیل نشده است؛ مسئله‌ای که رفع آن می‌تواند زمینه استفاده گسترده‌تر از نوآوری‌ها در صنعت آب و فاضلاب را فراهم کند.
هوش مصنوعی و اینترنت اشیا در خدمت مدیریت منابع آب
نظرزاده با تأکید بر نقش فناوری‌های نوین در افزایش بهره‌وری منابع آبی، هوش مصنوعی، اینترنت اشیا، سامانه‌های هوشمند پایش و کنترل مصرف، فناوری‌های جدید تصفیه و بازچرخانی آب و استفاده از منابع غیرمتعارف را از ظرفیت‌های مؤثر در این حوزه برشمرد.
وی خاطرنشان کرد که بهره‌گیری از این فناوری‌ها به انتخاب راهکار مناسب، بومی‌سازی متناسب با نیازهای کشور و فراهم‌کردن شرایط اجرای عملی آن‌ها وابسته است.
در چارچوب حکمرانی هوشمند آب، استفاده از سامانه‌های پایش و کنترل می‌تواند به شناسایی فرصت‌های کاهش اتلاف و بهبود مدیریت مصرف کمک کند؛ با این حال، تحقق این ظرفیت‌ها مستلزم پیوند فناوری با نیازهای واقعی صنعت و پشتیبانی سیاست‌گذاری و اجرایی است.
مدیریت تقاضا؛ حلقه مهم اصلاح حکمرانی آب
مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب استان قم مدیریت تقاضا را یکی از محورهای اصلی مقابله با چالش‌های آبی دانست و بر ضرورت توجه به راهکارهای کاهش مصرف در کنار اقدامات مربوط به تأمین و توزیع آب تأکید کرد.
به گفته نظرزاده، توسعه تجهیزات کاهنده مصرف، استفاده از سامانه‌های هوشمند، بهره‌گیری از آب باران برای مصارف متناسب و بازچرخانی آب در بخش‌های مختلف، از جمله اقداماتی هستند که باید در برنامه‌های مدیریت منابع آبی مورد توجه قرار گیرند.
وی همچنین اصلاح سازوکارهای تعرفه‌گذاری، تدوین و توسعه استانداردهای مرتبط با تجهیزات کاهنده مصرف و طراحی مشوق‌های مناسب برای استفاده از فناوری‌های بهینه‌ساز را ضروری دانست.
نظرزاده با تأکید بر اهمیت فرهنگ‌سازی عمومی تصریح کرد: «آموزش به‌تنهایی، بدون فراهم‌کردن الزامات اجرایی و انگیزشی، برای ایجاد تغییر پایدار در رفتار مصرف‌کنندگان کافی نیست.»
این دیدگاه بر ضرورت هماهنگی میان سیاست‌های اقتصادی، مقررات اجرایی و برنامه‌های آگاهی‌بخشی عمومی دلالت دارد؛ هماهنگی‌ای که می‌تواند در اصلاح الگوی مصرف و افزایش اثربخشی برنامه‌های مدیریت آب نقش داشته باشد.
تجاری‌سازی فناوری‌های داخلی برای افزایش بهره‌وری آب
نظرزاده یکی دیگر از الزامات تحول در صنعت آب و فاضلاب را رفع موانع تجاری‌سازی دستاوردهای فناورانه عنوان کرد.
وی بر حمایت از پژوهش‌های کاربردی، فراهم‌کردن زمینه توسعه محصولات از مرحله نمونه‌سازی تا تولید انبوه، استانداردسازی تجهیزات و ایجاد انگیزه برای سرمایه‌گذاری در فناوری‌های داخلی تأکید کرد.
به گفته مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب استان قم، تقویت ارتباط میان دانشگاه و صنعت می‌تواند مسیر انتقال دستاوردهای علمی به عرصه اجرا را هموار کند و زمینه بهره‌گیری مؤثرتر از ظرفیت‌های فناورانه کشور را فراهم آورد.
از منظر حکمرانی هوشمند، پشتیبانی از نوآوری‌های کاربردی زمانی اثربخش خواهد بود که سیاست‌های حمایتی، نیازهای صنعت، سازوکارهای سرمایه‌گذاری و الزامات اجرایی در یک مسیر هماهنگ قرار گیرند.
نظرزاده در پایان، هم‌افزایی میان بخش دانشگاهی و صنعت آب و فاضلاب را از الزامات ارتقای بهره‌وری منابع آبی دانست و تأکید کرد که عبور از چالش‌های آب کشور به رویکردی یکپارچه نیاز دارد؛ رویکردی که اصلاح حکمرانی، توسعه فناوری‌های متناسب با نیازهای کشور، تقویت پژوهش‌های کاربردی و مدیریت بهینه مصرف را به‌صورت هم‌زمان دنبال کند.
انتهای پیام
